niedożywienie pacjenta w szpitalu – jak temu zapobiec?

niedożywienie w szpitalu

Niedożywienie to stan wynikający z braku wchłaniania lub braku spożywania składników odżywczych, prowadzący do zmian składu ciała (zmniejszenie wolnej masy tłuszczowej, FFM, masy komórkowej (BCM)  a przez to prowadzący do upośledzenia aktywności fizycznej i psychicznej organizmu oraz wpływający niekorzystnie na wynik leczenia choroby podstawowej.

Dla pacjentów i ich rodzin bardzo istotnie jest samodzielne rozpoznanie niedożywienia, można wtedy oczekiwać od personelu medycznego szybszego wprowadzenia leczenia żywieniowego.

Test do rozpoznania niedożywienia lub zagrożenia niedożywieniem jest prosty do wykonania, można w tym celu posiłkować się skalą SGA lub  NRS, a uogólniając to:

1.  ocena wskaźnika utraty masy ciała rozpoznany następująco:

  • Indeks masy ciała BMI poniżej 18,5 kg/m²
  •  lub/i niezamierzona utrata ponad 10% masy ciała w czasie ostatnich 3-6 miesięcy
  •  lub/i BMI poniżej 20 kg/m² oraz utratę 5% masy ciała w ciągu ostatnich 3-6 miesięcy
  •  lub/i brak spożywania pokarmów lub przewidywany brak spożywania pokarmów przez okres dłuższy niż 5 dni

Body Mass Index BMI –  to stosunek masy ciała w kg do wzrostu w metrach kwadratowych, wynik interpretujemy następująco:

otyłość  >30

nadwaga 25-30

waga prawidłowa 20-25

podejrzenie niedożywienia 18,5-20

niedożywienie <18,5

WYNIK NIE DLA WSZYSTKICH ZNACZY TO SAMO!

UWAGI

Wynik <20 wpływa na wyższą śmiertelność chorych i niepowodzeniem leczenia. U osób w wieku podeszłym (wg WHO 60-75 r.ż.) BMI <22 należy  interpretować jako stan niedożywienia.

Wynik BMI z prawidłową masą ciała jak również w otyłości,  może  wskazywać na niedożywienie jeśli nastąpiła utrata masy ciała w ostatnim czasie.

Dalsze etapy rozpoznania do leczenia żywieniowego prowadzone przez zespół specjalistów:

  1. zbadanie funkcji układu oddechowego – siła mięśni oddechowych uzależniona jest od siły wdechu i wydechu, a także całkowita masa białkową, z uwzględnieniem jej szybkich spadków, ok. 20%
  2. funkcja układu immunologicznego  – niedożywienie białkowo-energetyczne ma bezpośredni wpływ na upośledzenie odporności komórkowej, funkcji fagocytów, wydzielania immunoglobulin stężenia przeciwciał oraz produkcji cytokin.  Niedobór cynku, selenu, żelaza, witamin A C E B6 A powoduje zmiany w odpowiedzi immunologicznej. Liczba przeciwciał i limfocytów ulega normalizacji wraz z procesem zdrowienia.

 

Wskaźnikiem rozpoznania niedożywienia jest całkowita liczba limfocytów

900-1500 komórek na mm³ wskazuje na średnie niedożywienie

<900 komórek na mm³ na ciężkie niedożywienie

3. testy laboratoryjne i inne.  Wykonywane w celu oceny stanu chorego, zaawansowania procesu zapalnego, wydolności funkcjonalnej organizmu.

  • stężenie albumin w surowicy (albuminy, prealbuminy, transtyretyna, transferyna). Stężenie albumin <3,5  g/dl świadczy o stanie niedożywienia.
  • badanie enzymów wątrobowych, kreatyniny, mocznika, poziomu elektrolitów, wapnia, fosforanów, magnezu. Monitorowanie poziomu cynku, selenu, magnezu szczególnie ważne w chorobach układu pokarmowego
  • poziom białka C- reaktywnego (CRP)
  • kreatynina- wydalana z moczem odzwierciedla masę mięśniowa organizmu. Niski poziom kreatyniny występuje u niedożywionych.
  • bilans azotowy – zmiany w wydalaniu mocznika z moczem może być wskaźnikiem rozpadu  wewnątrzustrojowych białek. Głodzenie przy niskiej przemianie białkowej charakteryzuje się niskim stężeniem mocznika.
  • analiza składu ciała metoda bioimpedancji elektrycznej

 


Zagwarantowanie choremu dobrej opieki medycznej , kompletu leków to nie wszystko. Nieodzownym w procesie zdrowienia jest prawidłowy stan odżywienia. Pacjenci z prawidłową podażą białkowo-energetyczną lepiej reagują na działanie leków, szybciej przebiega okres rekonwalescencji, unikają powikłań pooperacyjnych,  zwiększają się ich szanse na przeżycie.

Dlatego warto mieć świadomość  i podjąć rozmowę z lekarzem o interwencji żywieniowej. Świadomy pacjent  może więcej!

 

1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars (1 votes, average: 5,00 out of 5)
Loading...Loading...

S.Kłęk i wsp., Podstawy Żywienia Klinicznego, 2013r.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *